Wat is het BurgerServiceLab?

Het BurgerServiceLab is een servicepunt waar kennis en ervaring over burgerinitiatieven en burgerparticipatie wordt verzameld en gedeeld. Met die kennis en ervaring ontstaat een werkplaats voor burgers, waar zij samen kunnen werken om hun ideeën en initiatieven werkelijkheid te laten worden. Burgers kunnen gebruik maken van de kennis en ervaring van andere burgers en van 4xO (Overheid, Onderwijs, Ondernemers, Organisaties) om hun eigen doel te verwezenlijken.

Het BurgerServiceLab

• maakt burgerinitiatieven zichtbaar en ondersteunt die.
• versterkt de positie van nieuwe en bestaande burgerinitiatieven en verbetert de randvoorwaarden.
• geeft ruimte voor ontmoeting en maakt uitwisseling tussen en met burgers mogelijk.
• verbindt groepen burgers met vergelijkbare ideeën en plannen.
• deelt en verspreidt beschikbare kennis en ervaring in bruikbare en gewenste vorm: vraagbaak&advies, informatiebank, workshops, werkbezoeken, debatten, publicaties, inventarisatiebank, kenniscentrum etc.
• legt dwarsverbanden tussen betrokkenen in verschillende domeinen en disciplines.
• verbindt burgers aan elkaar én aan overheid, onderwijs&wetenschap, ondernemers en (maatschappelijke) organisaties [4xO] en bevordert de dialoog tussen deze 5 groepen.
• creëert ruimte voor experimenten en creatieve oplossingen.
• verzamelt voorbeelden van succesvolle, maar ook mislukte burgerinitiatieven.
• brengt en houdt het burgervliegwiel in beweging om waar nodig kantelingen in gang te zetten: kanteling van aanbodgestuurd naar vraaggericht, van top-down naar bottom-up, van burgerparticipatie op uitnodiging van bovenaf naar een natuurlijke en dagelijkse manier van samenwerken en samenmaken.
• stimuleert en helpt burgers te kiezen voor ‘eigen regie’ vanuit ‘eigen kracht’.

Het BSL daagt burgers uit om niet meer alleen en individueel, maar samen met andere burgers én 4xO te werken aan burgerinitiatieven met als doel:

van participatie > door middel van coöperatie > naar cocreatie

Er waaien nieuwe winden door onze samenleving! Burgers nemen meer en meer het heft in eigen handen. Burgers laten steeds duidelijker merken dat zij de regie over hun bestaan willen terugnemen van overheden, maatschappelijke organisaties, onderwijs en ondernemingen. De menselijke waarde moet weer centraal staan. Dit is een reactie op de schaalvergrotingen, het rendementsdenken en de nadruk op cijfers en verslaglegging, in plaats van op de persoonlijke invulling van het werk van professionals in de afgelopen tijd. We zijn in een overgangsperiode beland waarin de vraag naar een andere en zich veranderende samenleving zich onstuitbaar aandient.

Het BSL is onafhankelijk, niet gebonden aan bestaande structuren, regels en protocollen. Het BSL kan dichtbij de burgers in een wijk of buurt actief zijn, maar ook lokaal, regionaal of nationaal.

Ondanks alle goede bedoelingen van de overheid is de burger als mede-bedenker, vormgever en beoordelaar van plannen vaak maar marginaal aanwezig. Oorzaak daarvan is dat burgerinitiatieven ook de toets van afrekenbare doelen moeten doorstaan en eerst een tijdrovend pad moeten wandelen, langs alle obstakels van de ambtelijke molen en de stroperigheid van formele aanbod-gerichte welzijns- zorg-, onderwijs en werkgelegenheids-instellingen. Vaak is dat voldoende om mensen zo te ontmoedigen, dat ze niet meer mee doen. Wat er vanuit het perspectief van de burger nodig is om deze ‘eigen’ initiatieven en activiteiten te ondersteunen en tot een duurzaam succes te brengen, komt nauwelijks voor het voetlicht.

Om in deze leemte te voorzien is het BurgerServiceLab gestart. Het BurgerServicelab werkt vanuit het perspectief van bewoners van de stad. Waar nodig zal het BurgerServiceLab samen met de bedenkers van initiatieven opkomen voor hun belangen bij de maatschappelijke partners.

Het BurgerServiceLab is een initiatief van 10 Arnhemse burgers, die betrokken zijn bij allerlei buurtinitiatieven en burgerparticipatie-trajecten. Onder meer: Veerkrachtparade, Ideeënmakelaars, DeBlauweWijkEconomie, Adviesbrigade, Communicatieplatform ‘wijksgewijs’, de EigenWijze Wijk, Klankbordgroep wijkteams, Transformatie in het sociaal domein.
Wij willen vanuit de 7 D’s (zie onder) onze mede-burgers en andere betrokkenen in Arnhem steunen en faciliteren, en ze beter toerusten om hun ideeën en plannen te realiseren.

D1: DIVERS>DIALOOG

…wat hebben Burgers, Overheid, Ondernemers, Organisaties en Onderwijs & Wetenschap (4xO) met elkaar gemeen? Juist: ze zijn verschillend, DiVerS. In het BurgerServiceLab vieren ze het verschil en gaan met elkaar de Dialoog aan.
Het BurgerServiceLab onderscheidt zich door altijd vanuit het gezichtspunt van de burgers te vertrekken. Het Lab is beschikbaar voor en dienstbaar aan medeburgers en aan wijk- en buurtinitiatieven. Het ondersteunt stedelijke ontwikkelingen van, voor en met burgers. Het komt op voor facilitering van vrijwilligers- en mantelzorg-initiatieven en –organisaties. Het Lab is beschikbaar voor advisering aan beleidsmakers en organisaties die zich met de civil-society-building en community-building bezighouden.
Het BurgerServiceLab gaat daarbij uit van de mogelijkheden en potenties van burgers, buurten en wijken. Het BurgerServiceLab is steeds gericht op het erkennen en het vieren van het “verschil”. De diversiteit in onze samenleving is een verrijkende kracht; verschillen moeten worden gekoesterd en actief worden ingezet om tot goede, gezamenlijke oplossingen te komen. We willen laten zien dat het meerwaarde heeft om over de grenzen van groepen en gewoonten te kijken en de dialoog tussen de groepen te bevorderen. Juist de complementaire mogelijkheden en beperkingen waar we allemaal mee te ‘maken’ hebben, leiden er toe dat we samen meer kunnen bereiken – dat is de kern van co-creatie.
DICHTBIJ
Het BurgerServiceLab is een laboratorium van burgers. Een werkplaats waar burgers samen kunnen werken, met zelfgekozen gereedschap in zelfgekozen verbanden. Zij delen kennis en wisselen hun ervaringen zo uit dat ook anderen deze kunnen gebruiken. Het BurgerServiceLab creëert ruimte voor experimenten om ideeën en oplossingen nader uit te werken. We sluiten daarbij direct aan bij de leefwereld van burgers. Het vertrekpunt is van onderaf, dichtbij en laagdrempelig, toegankelijk voor elke burger. Tegelijk kunnen ook overheden en organisaties bij ons terecht voor informatie over de activiteiten, ideeën en prioriteiten van burgers.
Het BurgerServiceLab richt zich in eerste instantie op Arnhem en omgeving. Veel werkplaatsen en Lab-activiteiten zullen in buurten en wijken plaatsvinden, maar de leefwereld van burgers stopt daar niet. Het BurgerServiceLab ontplooit en ondersteunt daarom ook wijk-overstijgende activiteiten en initiatieven.
DOELGERICHT
Het BurgerServiceLab heeft als hoofddoel om burgerparticipatie door middel van samenwerking uit te laten monden in samenmaken. Participatie transformeert vanuit coöperatie naar co-creatie.
Dit is een interactief reisproces naar een doel dat niet vastomlijnd hoeft te zijn. De weg om plannen te realiseren zal soms via omwegen verlopen, waarin doel en proces zich ontwikkelen en steeds duidelijker worden. Het BurgerServiceLab houdt als ‘stem’ en ‘oren’ en ‘ogen’ van burgers zicht op relevante ontwikkelingen en prioriteiten. Het BurgerServiceLab helpt reisgenoten om flexibel te navigeren én zicht te houden op het gezamenlijke punt op de horizon.
DIENSTBAAR
De naam BurgerServiceLab maakt duidelijk dat de activiteiten, ideeën en initiatieven van burgers centraal staan in het Lab. De energie van burgers vormt een vliegwiel voor participatie- en kantelprocessen.
Burgers én (maatschappelijke) Organisaties, Overheid, Onderwijs, Ondernemers (4xO) gaan samenwerken op basis van gelijkwaardigheid en wederkerigheid.
Om deze gelijkwaardigheid te bewaken stelt het BurgerServiceLab zich dienstbaar op: we hebben geen vaste, eigen agenda, maar ondersteunen, faciliteren en verlenen service om (gelijkwaardige) samenwerking en co-creatie tot bloei te brengen.
In het BurgerServiceLab ontmoeten burgers en 4xO elkaar om samen te werken aan een veranderende en andere samenleving.
DWARSverbanden
Het BurgerServiceLab wil vijf onderdelen in de samenleving duurzaam met elkaar verbinden. Dit zijn de vijf samenwerkingspartners: Burgers en Overheid, Onderwijs & Wetenschap, Ondernemers, en (maatschappelijke) Organisaties (4xO).
Door proactief dwarsverbanden te leggen helpt het BurgerServiceLab om het (burger)vliegwiel in beweging te houden en gewenste kantelingen, waar nodig, weer op gang te brengen. Verder biedt het BurgerServiceLab de vijf partners een podium om ideeën en prioriteiten met elkaar uit te wisselen. Ze zijn elkaar zo van dienst met kennis en ervaring, adviezen en ondersteunende faciliteiten en voorzieningen.
Het Lab is een plek waar we van elkaar kunnen leren, niet alleen van successen, maar ook van fouten en mislukte experimenten. De verbindingen die we als BurgerServiceLab leggen, zullen soms dwars staan op lopende lijnen en gewoontes. Dat heeft alles te maken met ons doel: als we een verandering teweeg willen brengen, moeten we niet allemaal op één lijn blijven staan.
DUIDELIJK
Het BurgerServiceLab is eerst en vooral bedoeld als ontmoetingspunt en werkplaats van, voor en door burgers. Het vertrekpunt van het BurgerServiceLab is immers de constatering dat het perspectief van de burger onderbelicht blijft. We nemen daarom duidelijk positie in. We zoeken naar afstemming, samenwerking en co-creatie met alle relevante maatschappelijke partners (de 4 O’s), maar steeds en zonder voorbehoud vanuit het perspectief van onze mede-burgers.
Het BurgerServiceLab is autonoom en financieel onafhankelijk. We zijn betrokken maar niet gebonden, niet afhankelijk van politiek of vaststaande regels, maar onafhankelijk, kritisch en in staat tot tegengeluid. Het BurgerServiceLab staat in, naast en buiten de bestaande krachtenvelden en levert vanuit die eigenwijze positie haar bijdrage.
DELEN>DOEN
Burgers zien steeds meer voormalige overheidstaken en –verantwoordelijkheden naar zich toegeschoven. Veel burgers pakken uit zichzelf al bepaalde taken en verantwoordelijkheden op; ontwikkelingen in buurten en wijken ontstaan steeds vaker vanuit de bewoners zelf. Deze zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de burger(s) worden versterkt door ondersteuning te organiseren vanuit partijen met relevante kennis en ervaring. Veelal zijn ideeën al wel ergens uitgeprobeerd of uitgevoerd. Als de daar opgedane kennis en ervaring directer wordt gedeeld, is het voor mensen met nieuwe ideeën en initiatieven elders ook makkelijker om zelf aan de slag te gaan.
Wanneer burgers zaken in eigen hand hebben en taken en verantwoordelijkheden op zich nemen, zullen die burgers ook verlangen dat overheden en organisaties naar hen luisteren en rekening houden met hun behoeften en prioriteiten. Omgekeerd hebben burgers niet altijd zicht op de mogelijkheden en beperkingen van bijvoorbeeld een overheid. De samenwerking tussen overheden, (maatschappelijke) organisaties en burger(-initiatieven) heeft daarom versterking nodig. Als verantwoordelijkheden worden gedeeld om ‘zelf doen’ mogelijk te maken, komt het ‘samen doen’ in het publieke domein vanzelfsprekend op de agenda te staan. Het BurgerServiceLab pakt essentiële agendapunten op en biedt maatschappelijke partners een werkplaats om naar creatieve oplossingen te zoeken.

Hebt u vragen over of aan het BurgerServiceLab, wilt u advies of wilt u op de hoogte worden gehouden van de ontwikkelingen? Stuur ons een bericht via het contactformulier of bsl@burgerservicelab.nl

Op de hoogte blijven?

Vul uw e-mailadres in om u in te schrijven voor de nieuwsbrief en zo op de hoogte te blijven van de voortgang van BurgerServiceLab.